Ratel (liturgie) - Revision history

MCC at 18:55, 6 December 2021

2021-12-06T18:55:18Z

MCC at 19:21, 29 November 2021

2021-11-29T19:21:35Z

Emmjol at 13:54, 19 November 2021

2021-11-19T13:54:47Z

MCC at 08:15, 19 October 2021

2021-10-19T08:15:46Z

MCC at 12:27, 14 October 2021

2021-10-14T12:27:35Z

MCC at 08:32, 28 September 2021

2021-09-28T08:32:49Z

MCC at 10:37, 8 June 2020

2020-06-08T10:37:13Z

MCC at 20:40, 18 March 2020

2020-03-18T20:40:16Z

MCC at 19:47, 18 March 2020

2020-03-18T19:47:33Z

MCC at 19:22, 18 March 2020

2020-03-18T19:22:20Z

@@ Line 53: / Line 53: @@
 |matraca liturgica
 |-
 |}

@@ Line 67: / Line 67: @@
 == BALaT ==
-[http://balat.kikirpa.be/results.php?typesearch=advanced&objectname=ratel&period_start=1400&period_end=1700&sort=unsorted De ratels (1400-1700) in BALaT]
+[http://balat.kikirpa.be/results.php?typesearch=advanced&objectname=ratel&sort=unsorted De ratels in BALaT]
-[http://balat.kikirpa.be/results.php?typesearch=advanced&subject=ratel&period_start=1400&period_end=1700&sort=unsorted Afbeelding van ratels (1400-1700) in BALaT]
+[http://balat.kikirpa.be/results.php?typesearch=advanced&subject=ratel&period_start=1400&sort=unsorted Afbeelding van ratels in BALaT]
 [http://balat.kikirpa.be/results_bib.php?typesearch=advanced&filter=all&IDs=ratel&sort=year&sort=yeardesc&limit=24 De ratels in de bibliotheek van het KIK]
-== Attachement ==
+N.B. Er is geen liturgische ratel in Balat voor 1700.
 == Bibliografische orientatie ==
 * D. Duret (abbé), ''Mobilier, vases, objets et vêtements liturgiques. Étude historique'', Paris, Letouzey & Ané, 1932, p. 38.
 * Joël Perrin & Sandra Vasco Rocca (dir.), ''Thesaurus des objets religieux. Meubles, objets, linges, vêtements et instruments de musique du culte catholique romain. Religions objects of the Catholico Faith. Corredo ecclesiastico di culto cattolico'', Paris, Caisse nationale des Monuments historiques, éditions du Patrimoine, 1999, p. 352.

@@ Line 3: / Line 3: @@
 == Etymologie ==
-xxx
 == Definitie ==

@@ Line 15: / Line 15: @@
 Volgens abbé Duret waren bij de christenen in de oudheid geestelijken van een lagere orde verantwoordelijk voor het bijeenroepen van de gelovigen met behulp van instrumenten als de trompet en de ratel, die bij de Grieken populair waren.
 Het Paastriduum - de periode tussen de de mis van Witte Donderdag en Paasochtend - was een periode van rouw. Het geluid van de klokken werd dus vervangen door het geluid van de ratels, die door de misdienaars werden gehanteerd om de gelovigen tot de diensten te roepen. Vandaar de traditie om de kinderen te vertellen dat de klokken naar Rome zijn vertrokken.
 == Typologie ==
@@ Line 59: / Line 22: @@
 Het technische principe blijft door de eeuwen heen hetzelfde, maar ze werden steeds minder versierd en wijken soms niet meer af van seculiere ratels.
 == Gebruik ==
@@ Line 110: / Line 78: @@
 == Bibliografische orientatie ==
 * D. Duret (abbé), ''Mobilier, vases, objets et vêtements liturgiques. Étude historique'', Paris, Letouzey & Ané, 1932, p. 38.

← Older revision		Revision as of 12:27, 14 October 2021
Line 54:		Line 54:

	== Typologie ==		== Typologie ==
−
	De rommelratel is een technische verbetering van de eenvoudige ratel van het type "castagnette" of "klepel", die vaak voorkomt in voorstellingen van lepralijders in de Middeleeuwen of als attribuut van een heilige [http://balat.kikirpa.be/obj/10134/img/X068311 Lazarus van Bethanië] (patroonheilige van de melaatsen door verwarring met de Lazarus van de gelijkenis van de slechte rijke man): houten platen die met veters met elkaar verbonden zijn, botsen.		De rommelratel is een technische verbetering van de eenvoudige ratel van het type "castagnette" of "klepel", die vaak voorkomt in voorstellingen van lepralijders in de Middeleeuwen of als attribuut van een heilige [http://balat.kikirpa.be/obj/10134/img/X068311 Lazarus van Bethanië] (patroonheilige van de melaatsen door verwarring met de Lazarus van de gelijkenis van de slechte rijke man): houten platen die met veters met elkaar verbonden zijn, botsen.

@@ Line 13: / Line 13: @@
 == Oorsprong en ontwikkeling ==
 Het Paastriduum - de periode tussen de de mis van Witte Donderdag en Paasochtend - was een periode van rouw. Het geluid van de klokken werd dus vervangen door het geluid van de ratels, die door de misdienaars werden gehanteerd om de gelovigen tot de diensten te roepen. Vandaar de traditie om de kinderen te vertellen dat de klokken naar Rome zijn vertrokken.
 De traditie van het gebruik van de ratels bestaat nog steeds in sommige Europese dorpen, met name in Kientzheim in de Elzas.
@@ Line 60: / Line 61: @@
 Het technische principe blijft door de eeuwen heen hetzelfde, maar ze werden steeds minder versierd en wijken soms niet meer af van seculiere ratels.
-== Normatieve teksten ==
+== Gebruik ==
 Na de liturgische hervorming na het Tweede Vaticaans Concilie wordt het gebruik ervan eerder beperkt. Het wordt nog steeds gebruikt in bepaalde regio's (Frankrijk, Tsjechië), evenals voor de viering van de buitengewone vorm van de Romeinse rite (Tridentijnse mis).
@@ Line 105: / Line 99: @@
 == BALaT ==
-[http://balat.kikirpa.be/results.php?typesearch=advanced&objectname=xxx&period_start=1400&period_end=1700&sort=unsorted De xxx (1400-1700) in BALaT]
+[http://balat.kikirpa.be/results.php?typesearch=advanced&objectname=ratel&period_start=1400&period_end=1700&sort=unsorted De ratels (1400-1700) in BALaT]
-[http://balat.kikirpa.be/results.php?typesearch=advanced&subject=xxx&period_start=1400&period_end=1700&sort=unsorted Afbeelding van xxx (1400-1700) in BALaT]
+[http://balat.kikirpa.be/results.php?typesearch=advanced&subject=ratel&period_start=1400&period_end=1700&sort=unsorted Afbeelding van ratels (1400-1700) in BALaT]
-[http://balat.kikirpa.be/results_bib.php?typesearch=advanced&filter=all&IDs=xxx&sort=year&sort=yeardesc&limit=24 De xxx in de bibliotheek van het KIK]
+[http://balat.kikirpa.be/results_bib.php?typesearch=advanced&filter=all&IDs=ratel&sort=year&sort=yeardesc&limit=24 De ratels in de bibliotheek van het KIK]
 == Attachement ==
@@ Line 116: / Line 110: @@
 == Bibliografische orientatie ==
-xxx
+* D. Duret (abbé), ''Mobilier, vases, objets et vêtements liturgiques. Étude historique'', Paris, Letouzey & Ané, 1932, p. 38.

@@ Line 13: / Line 13: @@
 == Oorsprong en ontwikkeling ==
-xxx
+Het Paastriduum - de periode tussen de de mis van Witte Donderdag en Paasochtend - was een periode van rouw. Het geluid van de klokken werd dus vervangen door het geluid van de ratels, die door de misdienaars werden gehanteerd om de gelovigen tot de diensten te roepen. Vandaar de traditie om de kinderen te vertellen dat de klokken naar Rome zijn vertrokken.
 == Typologie ==
-xxx
 == Normatieve teksten ==
@@ Line 34: / Line 80: @@
 |-
 !scope="row"| EN
-|terme EN
+|rattel (liturgy)
 |-
 !scope="row"| DE
-|terme DE
+|liturgisches Rasseln
 |-
 !scope="row"| IT
-|terme IT
+|crotalo (liturgia), crepitacolo
 |-
 !scope="row"| ES
-|terme ES
+|matraca liturgica
 |-
 |}

@@ Line 8: / Line 8: @@
 Een ratel is een houten slagwerkinstrument dat een reeks korte, droge geluiden produceert door het draaien van een of meer houten latten die tegen een tandwiel aan een handvat of slinger slaan. De liturgische ratel kan de klokken en belletjes, die niet gebruikt kunnen worden tijdens de Goede Week, van Witte Donderdag tot Heilige Zaterdag, vervangen.
-== Hierarchie ==
+== Hierarchie==
 == Oorsprong en ontwikkeling ==

@@ Line 1: / Line 1: @@
 [[File:crecelle_Metropolitan.jpg|300px|thumb|link=http://balat.kikirpa.be|right|''Ratel (liturgie)'', 15de of 16de eeuw, herkomst: Frankrijk. New York, Metropolitan Museum, bron van het beeld : https://leplanhisto.com/produit/crecelle-cog-rattle-1/.]]
-[[File:M254404.jpg|300px|thumb|link=http://balat.kikirpa.be/obj/3115/img/M254404|right|''Ratel (liturgie)'', 19de eeuw, Begijnendijk, Kerk Sint-Lucia. De zeldzame liturgische ratels die in Belgische kerken worden bewaard, gaan nauwelijks verder terug dan de 19de eeuw. Op basis van hetzelfde technische principe zijn ze minder goed uitgewerkt dan de oudere exemplaren, &copy; KIK, Bruxelles, cliché M254404]]
+[[File:M254404.jpg|300px|thumb|link=http://balat.kikirpa.be/obj/3115/img/M254404|right|''Ratel (liturgie)'', 19de eeuw, Begijnendijk, Kerk Sint-Lucia. De zeldzame liturgische ratels die in Belgische kerken worden bewaard, gaan nauwelijks verder terug dan de 19de eeuw. Op basis van hetzelfde technische principe zijn ze minder goed uitgewerkt dan de oudere exemplaren, &copy; KIK, Brussel, cliché M254404]]
 == Etymologie ==